Wie een extra studielening naast de basisbeurs en eventueel aanvullende beurs afsluit, is zich vaak onvoldoende bewust van de toekomstige gevolgen voor de woningmarkt. Van Bruggen vindt betere informatie voor studenten belangrijk over de gevolgen van een studieschuld voor het verkrijgen van een hypotheek. Een stel met een gezamenlijke studieschuld van € 54.000,- kan ongeveer € 48.000,- minder hypotheek krijgen. Die studieschuld ontstaat als beiden vier jaar lang maximaal bijlenen.
90% van studieschuld minder aan hypotheek
Hoe hoog je studielening uiteindelijk is, hangt van veel factoren af, maar vooral van hoeveel je per maand extra leent bovenop de basis- en eventuele aanvullende beurs. Een klein verschil per maand heeft op de lange termijn mogelijk grote gevolgen. Neem het verschil tussen €250,- extra lenen per maand en het maximale bedrag van bijna €532,-. In het eerste geval bouw je na vier jaar studie een studieschuld op van ongeveer €15.600,-. Leen je maximaal, dan loopt die schuld op tot bijna €26.800,-.
Als vuistregel geldt dat je ongeveer 90% van je studieschuld minder aan hypotheek kunt krijgen. In het eerste geval betekent dat ongeveer €11.300,- minder maximale hypotheek, tegenover €24.100,- bij een maximale lening. Een gezamenlijke studieschuld van bijvoorbeeld €54.000,- (2x maximaal bijlenen) betekent voor een afgestudeerd stel volgens deze berekening ongeveer €48.000,- minder maximale hypotheek. Dat is een flink bedrag op een gemiddelde hypotheek van €375.000 voor starters.
Oscar Noorlag, hypotheekexpert bij Van Bruggen, vertelt: “Veel oriënteerders schrikken van het effect van hun studielening op de maximale hypotheek. Als ze eerder goede informatie kregen over de gevolgen voor hun maximale hypotheek, kozen ze er waarschijnlijk voor om minder te lenen. Daarmee bedoelen we niet dat ze beter niet konden studeren. Maar met goede informatie kozen sommigen waarschijnlijk bewuster hoeveel ze leenden.”
Maak gevolgen van studielening concreet
Hoe kan DUO het bewustzijn vergroten? Door een duidelijke waarschuwing te geven, zoals die ook geldt voor commerciële leningen. Deze waarschuwing maakt duidelijk wat een studieschuld later betekent voor het kopen van een woning.
Nog effectiever is het om te laten zien hoe hoog de studieschuld naar verwachting wordt. En hoeveel minder hypotheek je daardoor later kunt krijgen. Als vuistregel geldt: ongeveer 90% van de studieschuld.
“Het is maar de vraag hoe dit binnenkomt bij studenten. Dat verschilt natuurlijk per persoon, maar er zijn studenten die zich helemaal niet bezighouden met later”, zegt Noorlag. “Studenten die bij aanvang en gedurende hun studie beter weten wat de gevolgen van een studielening zijn, kunnen bewustere keuzes maken. Bijvoorbeeld door hun studielening te beperken, zuiniger met hun uitgaven om te gaan of meer bij te verdienen met een bijbaan.”
Verkiezingsbelofte waarmaken: studieschuld niet meetellen
Noorlag stelt dat de politiek ook een andere keuze kan maken. “Je kunt ervoor kiezen om de studieschuld niet mee te laten tellen bij een hypotheekaanvraag. Meerdere politieke partijen pleitten daarvoor in de aanloop naar de verkiezingen van vorig jaar. Maar inmiddels horen we geen enkele partij daar meer over.”
De risico’s zijn volgens Van Bruggen beperkt. “Door de studieschuld niet mee te wegen bij een hypotheekaanvraag, bestaat de kans dat een enkeling later in betalingsproblemen komt. Daar staat tegenover dat de maandelijkse aflossing afhangt van het inkomen. Bij een lager inkomen betaal je tijdelijk minder of hoef je tijdelijk niet af te lossen. Voor de meeste afgestudeerden stijgt het inkomen bovendien na verloop van tijd. Bovendien kan een afgestudeerde ook in de problemen komen door de hoge huur, terwijl verhuurders geen rekening houden met de studieschuld.”